ความรู้เพิ่มเติมสำหรับนักดำน้ำที่จะไปดำอากาศคนรวยซะหน่อย
Enrich Air Nitrox xx%>>> ที่มา
Enrich = รวย ,
Air = อากาศ ,
Nitrox = มาจาก ไนโตรเจ้น + อ๊อกซิเจ้น ,
xx% = ปริมาณอ๊อกซิเจ้นมีหน่วยเป็นเปอร์เซ็นต์
รวมกันแปลว่า อากาศที่มีปริมาณอ๊อกซิเจ้นเข้มข้นตามจำนวนเปอร์เซนต์ที่บอกไว้ หรือสั้นๆแปลเองว่า อากาศคนรวย 5 5 5 5 เพราะราคาอากาศ ก็ 300บาทต่อขวด แพงกว่าอากาศธรรมดาสัก... เท่าตัวเดียวเอง
คนที่เรียนเกี่ยวกับอากาศคนรวย EANxx% หรือ Nitrox มาแล้วก็ต้องเคยได้รู้สูตรในการคำนวณหาความลึกสูงสุดที่สามารถดำได้ที่ปริมาณอ๊อกซิเจ้นที่เราเลือกไว้ ......... แต่น้อยคนจะจำได้ใช่ป่าว?? .... อันนี้เป็นเพราะ เราเมาไนโตรเจ่นอยู่ 5 5 5 ไม่ใช่...เป็นเพราะ เราไม่ค่อยได้ใช้กัน
ส่วนคนที่ยังไม่ได้เรียน ถ้าคิดจะดำอากาศคนรวย EAN xx% ควรจะไปเรียนซะ เพราะบทความนี้ไม่ใช่เป็นการสอนแต่จะเอามาให้พวกที่เรียนแล้วลืมได้มาใช้เป็นสูตรอ้างอิงเพื่อนำไปใช้เท่านั้น การดำEANxx% มีสิ่งที่ควรจะต้องเรียนรู้ในห้องเรียนมากกว่านี้ เช่น อันตรายจาก อ๊อกซิเจ้นเป็นพิษ? , ควรใช้อากาศคนรวยจากที่ไหน? , วิธีการทำอากาศคนรวยเค้าทำกันยังงัย? ที่แนะนำให้ไปเรียนก็เพื่อที่จะได้รู้เพิ่มเติมให้ลึกซึ้ง ถึงขนาดว่าเรียนจบมาแล้วเราสามารถตอบคำถามตัวเองได้ว่า EANxx% หรือ NITROX คืออะไร? ใช้อย่างไร? ควรจะใช้ที่ไหน? หรือหาได้ที่ไหน? ใช้เมื่อไหร่? ใช้ทำไม? เป็นภาษาอังกฤษก็จะง่ายหน่อย ก็คือต้องตอบให้ได้ว่า What? When? Where? Why? And How?
เข้าเรื่องหน่อยนะ .......เมื่อนักดำน้ำที่ผ่านการเรียนNitroxแล้ว หลังจากพิจารณาแล้วว่า หมายดำน้ำที่จะไปน้ำนั้นเหมาะสมที่จะดำNitrox ลำดับต่อไปก็ต้องกลับไปคิดแล้วว่าจะดำด้วยNitrox หรือ ต้องการส่วนผสมของอ๊อกซิเจ้นกี่เปอร์เซ็นต์ แล้วก็ต้องมาติดกับคำถามต่อที่ว่า ........ เอ่ออออ....แล้ว EAN xx% เท่านี้มันดำได้ลึกเท่าไหร่หละ??
เอาแบบจำกันง่ายๆเลยนะ ..... จำกันได้รึเปล่าว่า ปริมาณ Oxygen Partial Pressure หรือ ขอแปลเป็นไทยง่ายๆว่า ปริมาณที่ร่างกายมนุษย์สามารถรับอ๊อกซิเจ้นแบบเข้มข้นเข้าไปได้ ต้องไม่เกิน 1.4 ata (=absolute pressureแปลว่า แรงกดดันที่นับแรงกดดันบรรยากาศ) ถ้าเกินปริมาณเท่านี้ก็จะมีอัตราเสี่ยงต่ออ๊อกซิเจ้นเป็นพิษสูงมากกกก ถ้าจำเลข1.4ไม่ได้ ก็ลองจำอายุของน้องTeen ก็ได้ แบบTeenage อายุ 14 เท่านั้นเอง 5 5 5 5 5
ต่อ..... เราก็รู้อยู่แล้วว่า อากาศธรรมดามีปริมาณอ๊อกซิเจ้นอยู่เท่าไหร่???? ……. ให้เวลา คิดแป๊ปนึง ........
เฉลย 21% หรือ .21 มีหน่วยเป็น ata
ต่อ....ทีนี้เรารู้2อย่างแล้ว รู้ว่าร่างการสามารถรับอ๊อกซิเจ้นได้เต็มที่ 1.4ata และอากาศธรรมดามีอ๊อกซิเจ้น .21ata ฉะนั้นถ้าเอามาหารกันก็จะได้ แรงกดดันที่เราสามาถทนสำหรับอากาศธรรมดา ใช่ป่าว??
คิดหน่อย เอ้า....อธิบายแบบง่ายๆเห็นภาพก็สมมุติว่า ร่างกายเราสามารถรับปริมาณน้ำเข้าไปได้ 14หน่วย เกินกว่านี้ท้องแตกตาย แล้วเรากินน้ำ1แก้วที่ปริมาณ 2.1หน่วย ถามว่าต้องกินน้ำกี่แก้วถึงจะเต็มท้อง ก้ต้องเอา14มาหาร2.1=6.67แก้ว ใช่ป่าว??
เอ้า...ลองกลับมาคิดถึงอ๊อกซิเจ้น ถ้าร่างกายสามารถรับได้ถึง 14ata แล้วเราสูดอากาศทีนึงเอาเข้าไปได้ 2.1ata สรุป 6.67ataก็จะทำให้ร่ายกายเราไม่สามารถรับอ๊อกซิเจ้นเข้าไปได้แล้ว
ต่อนะ......ทีนี้หน่วยataนี่เป็นแรงกดดันที่รวมบรรยากาศไปแล้ว จะเอาบรรยากาศออก ก็ลบ1 6.67-1 = 5.67 atm แล้วก็เอาไปคูณ 10เมตร (ที่คูณสิบเพราะแต่ละ1ataจะมีส่วนต่างกัน10เมตร ใช่ป่าว? คิดตามด้วย) ก็จะเท่ากับ 56.7เมตร
หลังจากยืดยาวมาพอสมควร สรุปว่า ร่ายกายเราจะรับปริมาณอ๊อกซิเจ้นได้จากอากาศธรรมดาที่เราหายใจได้ลึกถึง 56.7เมตร แหนะ และที่เราไม่เอามาคิดเพราะว่าเราไม่ไปดำน้ำเกิน56.7เมตรหรอกคะ
แต่เวลาดำEANxx% ปริมาณอ๊อกซิเจ้นเพิ่มขึ้น ความลึกที่ร่างกายสามารถทนได้ก็น้อยลง
สรุปสูตรข้างบนว่า = (1.4 /.21) - 1 x 10 หรือ แปลงง่ายๆ (14/.21) - 10
เราจะสามารถแทนค่าด้วยปริมาณอ๊อกซิเจ้นที่ใช้
ตัวอย่าง ถ้าจะใช้ประมาณอ๊อกซิเจ้นที่ 36% ก็จะดำได้ลึก (14/.36 )-10 = 28.89เมตร
ถ้าจะไปดำเรือครามที่มีความลึกสูงสุดที่30เมตร ก็ควรใช้เปอร์เซ็นต์ที่ต่ำลงเช่น
34% จะดำได้ลึกสูงสุด (14/.34) - 10 = 31.18เมตร
หรือถ้ากลัวว่าตัวเองจะไปมุดทรายลงไป ก็เซฟๆ ได้ที่
32% จะดำได้ลึกสูงสุด (14/.32) -10 = 33.75เมตร
สรุปแล้วสรุปอีกว่า เอาอายุน้องTeen 14 ไปหารเปอร์เซ็นต์ อ๊อกฯ แล้วลบ 10 ก็จะได้เป็นค่าของความลึกสูงสุดที่เราสามารถใช้ดำน้ำได้กับเปอร์เซ็นต์อ๊อกฯของแทงค์
ก็หวังว่าอ่านแล้วคงจะเข้าใจลึกๆว่าสูตรนี้ได้มายังงัย แถม หวังว่าผู้อ่านคงจะจำสูตรง่ายๆแต่อธิบายให้ดูยากๆของน้อง Teen ได้ในอนาคตนะคะ ขอบคุณนะคะที่ติดตามอ่าน และถ้าอยากจะชมก็ไม่ต้องลังเล รีบๆเขียนเลย แต่ถ้าอยากติ ก็......เอาแบบทนุถนอมกันหน่อย พอดีเป็นคนใจน้อย.....แฮะแฮะแฮะ
ขอบคุณข้อมูลจาก
http://www.siamscubadiving.com/content/view.php?id=15&cat=article